Μελέτα, μα έχε άγρυπνα και ανοιχτά τα μάτια της ψυχής σου στη ζωή...

Δημήτρης Γληνός

Σάββατο 21 Δεκεμβρίου 2019

...δεν είναι η σιωπή φωνή φωνή είναι μόνο η φωνή.


Θέλουνε μια καινούρια αρχή
λένε δε θα μιλήσουν τώρα
δεν τους σηκώνει η εποχή
θα βγουν όταν περάσει η μπόρα.

Κλείνονται μες στα σπίτια τους
τα λένε μόνο μεταξύ τους
αλλού τρέχουν τα νοίκια τους
κι αλλού χρωστάνε την ψυχή τους.

Έρχονται μάχες μη δειλιάσεις
γίνε ο δρόμος να περάσεις
δεν είναι η σιωπή φωνή
φωνή είναι μόνο η φωνή.

Έχουμε ακόμα λίγους γύρους
να μας περάσουν για τρελούς
να σκοτωθούμε από φίλους
ν` αγκαλιαστούμε με εχθρούς.

Έρχονται μάχες μη δειλιάσεις
γίνε ο δρόμος να περάσεις
δεν είναι η σιωπή φωνή
φωνή είναι μόνο η φωνή.

Στίχοι: Οδυσσέας Ιωάννου
Ερμηνεία: Θάνος Μικρούτσικος
Μουσική: Θάνος Μικρούτσικος

Παρασκευή 20 Δεκεμβρίου 2019

Ω λέλε, μελοποιημένη ποίηση στη Βλαχική γλώσσα

"Το είπε ο δάσκαλος. Το είπε ο Θεός. Μην μιλάτε. Αυτή τη γλώσσα. Μια ομίχλη διαπέρασε το χωριό. Σαν να ήταν Οχτώβρης...Συνήθισαν. Προσαρμόστηκαν. Στα όνειρά τους συχνά μπερδεύονταν οι δύο κόσμοι. Σε δύο γλώσσες. Στα δύσκολα δικά τους επιφωνήματα. Ω λέλε ντάντω. Στα όνειρα. Ω λέλε. Όπως στα μοιρολόγια. Που τους απέμειναν. Δικά τους. Τα μοιρολόγια. Τα λόγια της μοίρας τους. Ω λέλε."
Βλαχική γλώσσα, μια προφορική γλώσσα,ποικιλόμορφη, η οποία διασώθηκε μέχρι σήμερα αλλά με τάση εξαφάνισης. 
Ο Βασίλης Νιτσιάκος, Καθηγητής  Κοινωνικής Λαογραφίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων με καταγωγή από την Αετομηλίτσα Ιωαννίνων, επιχείρησε να αποδώσει γραπτά τη γλώσσα αυτή, η οποία μαζί με τα ελληνικά είναι η μητρική του γλώσσα. Η προσπάθειά του αυτή πήρε τη μορφή ποίησης, η οποία στη συνέχεια μελοποιήθηκε και παρουσιάστηκε σε μία καλαίσθητη έκδοση που περιλαμβάνει βιβλίο και cd με τον τίτλο " Ω λέλε". Ποίηση λυρική,ερωτική και με κοινωνική ευαισθησία. Οι στίχοι γράφτηκαν στη Βλαχική γλώσσα και μεταφράστηκαν στα ελληνικά και αγγλικά. Στην έκδοση περιλαμβάνονται και πεζογραφήματα, τα οποία με ποιητική διάθεση αποδίδουν στιγμές από τη νομαδική και γεμάτη δυσκολίες ζωή των Βλάχων
Συμμετέχουν οι καλλιτέχνες: Σούλης Λιάκος, Μάκης Σεβίλογλου , Μαρία Δαύκα, Νίκος Ζιώγαλας και το γυναικείο πολυφωνικό σύνολο "Πλειάδες". Τη μετάφραση στα ελληνικά έκανε ο Φάνης Δασούλας, στα αγγλικά ο Joshua Barley και τη γλωσσική επιμέλεια ο Σταμάτης Μπέης. Τα ζωγραφικά σχέδια είναι του Αντώνη Φαρίδη.
Η όλη σύλληψη του έργου ανήκει στο Βασίλη Νιτσιάκο.
Ο δίσκος περιλαμβάνει δέκα μοναδικά τραγούδια και μία κρυφή έκπληξη, με όμορφο δέσιμο στίχων, μουσικής και ερμηνείας. Δουλειά εξαιρετική στο σύνολό της.
Δυστυχώς στο youtube υπάρχει ένα μόνο δείγμα αυτής της δουλειάς
Arina ( Την άμμο - άμμο)

Το λεύκωμα κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 2019  από τις εκδόσεις Ταξιδευτής 

Πέμπτη 19 Δεκεμβρίου 2019

Κρίστοφερ Κινγκ, Ηπειρώτικο Μοιρολόι

Κυκλοφόρησε πριν από αρκετό καιρό στα ελληνικά σε μετάφραση του Αριστείδη Μαλλιαρού από τις εκδόσεις Δώμα το βιβλίο του Κρίστοφερ Κινγκ Ηπειρώτικο μοιρολόι, Οδοιπορικό στην αρχαιότερη ζωντανή δημώδη μουσική της Ευρώπης. 
Στον πρόλογο του ο συγγραφέας αναφέρει ότι « Το βιβλίο αυτό είναι γέννημα μιας εμμονής και μιας αγάπης. Η μουσική της Ηπείρου πρώτα μ’ αιχμαλώτισε και κατόπι μ’ έκανε να την αγαπήσω, όχι μόνο γι’ αυτό που είναι, αλλά και για τα μυστήρια που εμπερικλείει. Ποτέ δε θα μπορέσω να εξηγήσω πώς λειτουργεί. Μπορώ μονάχα να περιγράψω τα αποτελέσματά της – η μουσική της βορειοδυτικής Ελλάδας είναι σαν ένα φαινόμενο της φύσης, σαν ένας φυσικός νόμος. Λειτουργεί επειδή λειτουργεί. Αλλά ο μηχανισμός που την κάνει να λειτουργεί είναι ανεξήγητος. Και γι’ αυτό την ερωτεύτηκα»
Και εμείς διαβάζοντας το βιβλίο ανακαλύψαμε κάτι καινούριο και πολύ ζωντανό στη μουσική της Ηπείρου και στους οργανοπαίκτες της. Παράλληλα όμως ταξιδέψαμε στην  Ήπειρο και τον κόσμο  με όχημα την διεισδυτική μελέτη και την ανθρωπολογική ματιά του Κρίστοφερ Κινγκ. Δεν είναι μια απλή μουσικολογική μελέτη , είναι έρευνα και μελέτη της ιστορίας της Ηπείρου από τα προϊστορικά χρόνια μέχρι σήμερα,  της ιστορίας του ανθρώπου και της σχέσης του με τη μουσική. Ένα μοναδικό μουσικό ταξίδι από τις αμερικάνικες φτωχογειτονιές, τη τζαζ και το μπλουζ στην ηπειρώτικη μουσική.
Συλλέκτης δίσκων γραμμοφώνου 78 στροφών , πιστεύει ότι « αυτοί οι παράξενοι μαύροι δίσκοι είναι το μόνο που μας συνδέει με το καλύτερο κομμάτι του μουσικού μας παρελθόντος»  και δηλώνει ότι από την εποχή που η μουσική βιομηχανία εκτινάχτηκε στα ύψη χάθηκε η αυθεντικότητα της μουσικής. Μέσα από τους δίσκους γραμμοφώνου ακούει ό,τι χάθηκε μέχρι που ανακάλυψε την ηπειρώτικη μουσική.
« Μερικές φορές δεν είναι αρκετό να έχεις στην κατοχή σου ένα χειροπιαστό αντικείμενο. Αποζητούσα μια μουσική που να μην είναι ένα αδιέξοδο στο ράφι με τους δίσκους μου. Αποζητούσα κάτι ζωντανό. Στο στούντιό μου στέκονται παραταγμένοι χιλιάδες μαύροι δίσκοι μέσα σε καφετιές θήκες – ράφια πάνω σε ράφια γεμάτα μνημεία δεκάδων μουσικών παραδόσεων που πεθαίνουν ή είναι ήδη νεκρές. Πίστευα ότι δεν υπάρχει μουσική στον κόσμο που να έχει διατηρήσει έναν αρραγή δεσμό με το πρωταρχικό κοινωνικό της πλαίσιο, με την κουλτούρα στην οποία ανήκει.
Έκανα λάθος .
Τον 21ο αιώνα, ανακάλυψα το αδιανόητο – μια γη και μια μουσική ξεχασμένες απ’ το χρόνο. Η μουσική αυτή ευδοκιμεί σ’ έναν απόμερο τόπο των Βαλκανίων, σε μια κυριολεκτική και μεταφορική πύλη μεταξύ Ανατολής και Δύσης: την Ήπειρο.»
Η ανακάλυψη έγινε τυχαία μέσα από την αγορά κάποιων δίσκων γραμμοφώνου στην Κωνσταντινούπολη. Η μύηση μέσα από το βιολί του Αλέξη Ζούμπα και το κλαρίνο του Κίτσου Χαρισιάδη. Η επίσκεψη στα Ζαγοροχώρια και συγκεκριμένα στη Βίτσα, η επιτόπια έρευνα και η συνάντηση με τους Τσιγγάνους οργανοπαίκτες,  απογόνους αυτών των μουσικών σε συνδυασμό με το τοπίο, τα πανηγύρια , το τσίπουρο , το θρήνο, τα βιώματα και τη συλλογική μνήμη δημιούργησαν τις κατάλληλες συνθήκες για να αγαπήσει αυτός ο άνθρωπος τον τόπο, τους ανθρώπους και τη μουσική τους.
Συναρπαστικό βιβλίο γραμμένο με « λογισμό και όνειρο» 
Βασισμένοι στο βιβλίο ψάξαμε τις αυθεντικές μουσικές τις παιγμένες από  τον Αλέξη Ζούμπα και τον Κίτσο Χαρισιάδη.
« Ο Αλέξης και ο Κίτσος επέλεξαν – ή επέπρωντο – να εκφράσουν μέσα από τα όργανά τους αρχέγονα αισθήματα. Από το Ζούμπα ακούω ήχους πλασμένους από την αποξένωση, την εσωτερική αγωνία και τη νοσταλγία: η μουσική του πονάει.


Απ’ τον Χαρισιάδη, αντιλαμβάνομαι ήχους διαποτισμένους από την οικείωση, τη γαλήνη, την ένταξη: η μουσική του γιατρεύει.



Ο Αλέξης δάκρυσε για το χώμα της πατρίδας του. Ο Κίτσος το χώμα αυτό δεν το εγκατέλειψε ποτέ.»
Κρατάμε  τα λόγια του Κρίστοφερ Κινγκ στον επίλογο: « Οι άνθρωποι της Ηπείρου μού χάρισαν  μια κατανόηση της μουσικής. Αυτό που μου πρόσφεραν πηγαίνει πέρα από τη φιλοξενία και την ευγένεια. Είναι κάτι που, σαν τη σπάνια μουσική αυτού του τόπου, μας μεταμορφώνει και μας κάνει ολόκληρους».

Τετάρτη 18 Δεκεμβρίου 2019

Συνταξιούχοι...

Επειδή η ζωή και οι αγώνες δεν σταματούν με τη σύνταξη
Επειδή δεν μας αρέσουν οι καναπέδες
Επειδή δεν μας αρέσουν οι αιτήσεις και οι δικηγόροι
Επειδή δεν μας αρέσουν τα ψίχουλα 
και επειδή νιώθουμε νέοι, ζωντανοί και αιώνιοι έφηβοι
δεν σταματάμε να διεκδικούμε και να αγωνιζόμαστε κάτω από όλες τις συνθήκες!



Οι φωτογραφίες από το πανελλαδικό συλλαλητήριο των συνταξιούχων το Σάββατο 14 Δεκεμβρίου 2019 στην Αθήνα. 

Τρίτη 17 Δεκεμβρίου 2019

Μουσείο - Μνημείο του ΔΣΕ στη Θεοτόκο Ιωαννίνων


Λίγη ώρα μετά την Κόνιτσα , στο χωριό Θεοτόκος, πάνω στην παλιά Εθνική οδό Ιωαννίνων - Κοζάνης, ο διαβάτης, ο περαστικός, ο επισκέπτης θα συναντήσει το Μουσείο - Μνημείο για το Δημοκρατικό Στρατό Ελλάδας. 
Ο χώρος αποτελείται από ένα αρκετά μεγάλο κτήμα και ένα σπίτι. που δώρισαν στο ΚΚΕ τα παιδιά του  Χρήστου Ζούνη, μαχητή του ΔΣΕ, και της Ελένης Ζούνη. 
Πάρα πολλοί εθελοντές, μέλη και φίλοι του ΚΚΕ, μέλη σωματείων από όλη την Ελλάδα δούλεψαν σε αντίξοοες πολλές φορές συνθήκες για να διαμορφωθεί ο χώρος αυτός και να γίνει επισκέψιμος. Πολλοί πρόσφεραν και μεγάλο μέρος των οικοδομικών υλικών που απαιτήθηκε για την κατασκευή του μνημείου. 
Σε μεγάλες μαρμάρινες πλάκες αναγράφονται τα ονόματα των νεκρών μαχητών και μαχητριών ταξινομημένα κατά χωριό. 
Ένα μεγάλο τρισδιάστατο Δ κυριαρχεί στο μέσον του χώρου, που είναι καθαρός, περιποιημένος και γεμάτος λουλούδια.
Το σπίτι της οικογένειας Ζούνη μετατράπηκε σε μουσείο, όπου εκτίθενται αντικείμενα, έντυπο υλικό και φωτογραφίες. Το μουσείο συνεχώς εμπλουτίζεται με νέο υλικό.
Πολλές είναι οι φορές που έφεραν τα βήματα μας στο χώρο αυτό και κάθε φορά η συγκίνηση και το δέος κυριαρχούν ανάμεσα στα συναισθήματα.


























Δευτέρα 16 Δεκεμβρίου 2019

Ήταν το Φως που καίει...

...Εκείνα τα παιδιά, με τα οποία μοιραστήκαμε τα πρώτα βιβλία, είχαν την τύχη της βιβλιοθήκης μου: κάηκαν, προτού προλάβουν να σχηματιστούν. Άλλους τους έχασα έπειτα τελείως κι έμειναν ό,τι ήταν: παιδιά. Και δεν υπάρχει τώρα παρά η απέραντη νεκροπομπή που κουβαλούμε μέσα μας όσοι επιζήσαμε. Και ίσως κάποια ίχνη που άφησαν με το χέρι τους, όπως τα δυο μου αδέλφια τις υπογραφές τους στον παλιό τόμο της Καινής Διαθήκης, στην τελευταία σελίδα - κε το θεό δόξα έγραψε το μικρό αδέρφι δίπλα στη λέξη "τέλος" του βιβλίου.
Μια μέρα, γυρίζοντας από το γυμνάσιο, περάσαμε με τον Αργύρη από το σπίτι του. Με άφησε να περιμένω κάτω στη σκάλα, αφού έκλεισε προσεχτικά την εξώπορτα. Σε λίγο τον είδα να κατεβαίνει μ' ένα βιβλίο.
Ήταν ένα πανέξυπνο παιδί. Κατάλαβα από το πονηρό του χαμόγελο ότι το εξώφυλλο δεν είχε σχέση με το βιβλίο μέσα. Έκαμα να το ανοίξω, δεν με άφησε - "στο σπίτι" και μου το πέρασε κάτω από το παλτό.

Ήταν το Φως που καίει. Έτσι φτάναμε και σ'αυτά.

Ο Γδικιωμός που χύνεται μαζί φωτιά και μπόρα,
ο καταλύτης Καθαρμός, της Πλερωμής η ώρα,
είμαστ' εμείς που κόψαμε τα που μας δένανε σκοινιά
και την καρδιά ατσαλώσαμε με τη δικιά σου, Οχτρέ, απονιά.

Όλα ήταν εδώ μέσα. Όλος ο δικός μας προγραμματισμός.
Έπειτα ο Αργύρης, όταν στην Αθήνα συνεχίζονταν οι μάχες, μ' έναν τηλεβόα φώναζε στην πλατεία του Άη Θανάση:
-Γδικιωμόοο...
Στον εμφύλιο, μαχητή του Δημοκρατικού Στρατού, τον σκότωσαν λίγο πιο πάνω από το σπίτι του, εκεί γύρω στην ίδια πλατεία, στην ίδια σκηνή...
Είχαν κάποιο λόγο να τ' απαγορεύουν και να τα καίνε αυτά τα βιβλία, δεν εγνώριζαν όμως πως όσο τα βιβλία τα κυνηγάς, όσο τα καις, τόσο με τη δοκιμασία της φωτιάς ο λόγος τους αληθινά καίει.

Μήτσος Αλεξανδρόπουλος, Αυτά που μένουν. Α. Η Γραμμή της ζωής, Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα 2000

Πέμπτη 12 Δεκεμβρίου 2019

Πλύστρα του ουρανού

Πλύστρα του ουρανού
Στύψε τα ρούχα σου
Στύψε τα σύννεφα
Διψάω σήμερα.

Να πέσει μια βροχή
Έλα γριά βροχή ξέπλυνε τα κρίματά μου
Κάθε σταγόνα σου
Ένα γλυκό φιλί για τα βλέφαρα.

Πες μου γριά βροχή
από όσους ξέπλυνες ποιοι ξανάρθαν λεριασμένοι
Ζητώντας για άλλη μια
Για ακόμα μια φορά να τους λυπηθείς.

Πλύστρα του ουρανού
Να μ' έχεις κατά νου
Όταν μαραίνομαι
Όταν παιδεύομαι.

Να πιάνεις τ' άπλυτα
Απ' το κατάλυμα
Των αμέτρητων αστέρων
Κι απ' τη μπουγάδα σου
Να στάζει η βροχή

Μες στα σωθικά.


Στίχοι και Μουσική: Παπακωνσταντίνου Θανάσης
Ερμηνεία: Γιάννης Χαρούλης