...Όταν ο κόσμος μας θα καίγεται όταν τα γεφύρια πίσω μας θα κόβονται εγώ θα είμαι εκεί να σας θυμίζω τις μέρες τις παλιές.

Πάνε πολλά χρόνια- σχεδόν τριάντα-  από τότε που συναντήθηκα για τελευταία φορά με τους περισσότερους. Άλλοι λίγο μεγαλύτεροι από μένα ,άλλοι λίγο μικρότεροι και άλλοι συνομήλικοι. Φοιτητές στη μικρή μας τότε πόλη, στο μικρό μας τότε Πανεπιστήμιο, στη μικρή τότε σχολή μας. Μας έδεναν πολλά. Πρώτα απ' όλα κοινοί αγώνες, ανήκαμε όλοι στον ίδιο πολιτικό χώρο , είχαμε τα ίδια όνειρα , τις ίδιες ανησυχίες, τους ίδιους στόχους. Πιστεύαμε ότι μπορούμε να φτιάξουμε τον κόσμο καλύτερο.Ήμασταν γερή ομάδα, με τους καβγάδες μας, τις ιδεολογικές μας συγκρούσεις, τις φιλοσοφικές μας συζητήσεις, τα ξενύχτια μας, τα γέλια μας , τους έρωτες μας, τις συνάξεις μας. Ωραία χρόνια . Με ορισμένους ήμουν πολύ δεμένη αλλά κάποια στιγμή άλλαξαν οι δρόμοι της ζωής μας. Άλλοι πήγαν από' δω, άλλοι απο' κει.Σκορπίσαμε .Μόνο εγώ έμεινα στη μικρή μας πόλη , να περνώ έξω από το παλιό Πανεπιστήμιο, τις παλιές φοιτητογειτονιές και να θυμάμαι τις στιγμές της ζωής μας που έφυγαν για πάντα.Με κάποιους είχα αλληλογραφία , ανταλλάσσαμε κάρτες στις γιορτές, πού και πού κανένα τηλέφωνο. Για τους περισσότερους όμως δεν ήξερα ούτε που βρίσκονταν.
Να όμως που σιγά σιγά άρχισαν να εμφανίζονται οι παλιοί μου φίλοι. Ένας, ένας ξαναβρίσκεται. Η χαρά μεγάλη και η συγκίνηση. Οι φίλες μου Άννα και Σοφία ήταν πάντα παρούσες μέσα από τα τηλέφωνα τους και τις σπάνιες επισκέψεις τους . Τον αδελφικό μου φίλο τον Τραϊανό τον εντόπισα μέσω του διαδικτύου στην Αμερική, καθηγητή σε Πανεπιστήμιο.Προλάβαμε και συναντηθήκαμε δυο τρεις φορές, γιατί βιάστηκε και έφυγε μια νύχτα για το μακρινό ταξίδι αφήνοντας ένα τεράστιο κενό στη καρδιά μας.  Εξ αιτίας του συναντήθηκα με τον Πάνο  και τη Γιούλη . Από αυτήν έμαθα νέα για τον Φάνη. Με το Σωκράτη,βρεθήκαμε πάλι μέσω διαδικτύου όταν φιλοξένησα ένα άρθρο του στο καινούριο τότε blog μου.Έγραφα  ότι αναδημοσιεύω το άρθρο του παλιού μου φίλου και συμφοιτητή. Ένα σχόλιο με ερωτηματικό, " Παλιός φίλος και συμφοιτητής;" ήταν αρκετό για την επανασύνδεση. Πριν λίγο καιρό ψάχνοντας πάλι κάποιο εκπαιδευτικό θέμα " πέφτω " πάνω στο blog της Κατερίνας. Αφήνω μήνυμα με τα στοιχεία μου και να τη η απάντηση από τη φίλη μου την Κατερίνα με email . Και η Κατερίνα μου γράφει ότι επικοινωνεί με τον άλλο φίλο μας , το Δημήτρη. Του στέλνω χαιρετίσματα, αβέβαιη αν με θυμάται. Και η έκπληξη που με έκανε να κλαίω δεν ήταν ότι με θυμόταν αλλά το τι θυμόταν." Πες της ότι τη θυμάμαι όπως και το ότι σιχαινόταν να πιάνει τα ροδάκινα αν και της άρεσαν ως φρούτο" . Να είσαι καλά Δημήτρη. Είναι κι άλλοι , δεν ξέρω πού βρίσκονται , τι κάνουν πώς είναι η ζωή τους. Πολύ θα ήθελα να τους εντοπίσω . Κάποια στιγμή  μπορεί να συμβεί και αυτό.
Και ίσως  ξανασυναντηθούμε εδώ στη μικρή μας πόλη , να θυμηθούμε τα χρόνια της νιότης μας ,να συζητήσουμε , να γελάσουμε ίσως και να κλάψουμε για αυτούς που δεν είναι πια μαζί μας αλλά που εξακολουθούν να ζουν στη θύμηση μας.Ο χρόνος περνά αφήνοντας τα σημάδια του στα μαλλιά μου και στο πρόσωπο μου αλλά και λιαίνοντας  όλες τις αιχμηρές γωνίες του μέσα μου κόσμου και εκείνα που μένουν είναι μόνο  τρυφερότητα και αγάπη για τους παλιούς μου φίλους. Μήπως γερνάω , μαμά;

Οι " ξενιτεμένες" αρχαιότητες της Δωδώνης

Αφορμή για αυτήν την ανάρτηση μου έδωσε ο λογομνήμων και μία έκθεση που έγινε στο Λούβρο. Διαβάζοντας ότι το ένα τρίτο των αρχαιοτήτων που εκτέθηκαν βρίσκονταν ήδη στο Λούβρο και καθώς τα διάφορα σχόλια αναφέρθηκαν και σε αρχαιότητες ξεχασμένες σε διάφορα μουσεία, σκέφτηκα τους αρχαιολογικούς θησαυρούς της Δωδώνης που ήρθαν στο φως στα τέλη του 19ου αι. από τον Αρτινό μεγαλοτσιφλικά Κωνσταντίνο Καραπάνο σε συνεργασία με τον Μινέικο. Από αυτούς τους θησαυρούς άλλους τους δώρισε ο Καραπάνος στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και άλλους πούλησε ο Μινέικο ή συγγενικό του πρόσωπο στο εξωτερικό. Τα τελευταία χρόνια διατυπώνεται το αίτημα να επιστραφούν οι αρχαιότητες αυτές στον τόπο τους, γιατί εκεί ανήκουν. Βεβαίως και το αίτημα δεν είναι τοπικό αλλά πανηπειρωτικό και πανελλαδικό. Μπορεί να υποστηρίξει κανείς " τέτοια ώρα τέτοια λόγια" , αλλά χρειάζεται τουλάχιστον ενημέρωση και γνώση , διότι είναι και αυτά μέρος της συλλογικής  μας μνήμης .
 Οι φωτογραφίες είναι ένα μικρό δείγμα των αρχαιολογικών θησαυρών που βρίσκονται στα ξένα μουσεία.

Να επιστραφούν στον τόπο τους τα αρχαιολογικά ευρήματα της Δωδώνης.

 

 Ένα πολύ μεγάλο μέρος των αρχαιολογικών θησαυρών της Δωδώνης  βρίσκεται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και στα υπόγειά του αλλά και  σε Μουσεία του εξωτερικού όπως στο Μουσείο του Βερολίνου, στο Λούβρο, στο Βρετανικό Μουσείο.

Το 1875 ο Κωνσταντίνος Καραπάνος μαζί με τον Μινέικο, αφού εξασφάλισε την άδεια των οθωμανικών  αρχών , ανέσκαψαν τη Δωδώνη. Οι ανασκαφές είχαν ως αποτέλεσμα να έλθουν στο φως πάρα πολλά αντικείμενα ,κομμάτια αγγείων, όπλων , εργαλείων, αγαλματίδια, επιγραφές και νομίσματα. Χαλκός, μπρούτζος, σίδηρος, μάρμαρο, ελεφαντόδοντο  είναι τα υλικά κατασκευής τους. Άλλα από αυτά είχαν χρησιμοποιηθεί ως αναθήματα και άλλα για θρησκευτικούς σκοπούς.

Στις 22 Ιουνίου του 1902 ,ο Καραπάνος δώρισε μεταξύ άλλων και τα χάλκινα ευρήματα των ανασκαφών στη Δωδώνη στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας με το υπ’ αριθ.7018 δωρητήριο συμβόλαιο. Ένα μέρος των ευρημάτων πουλήθηκε από τον Μινέικο στο εξωτερικό.

Την εποχή εκείνη η κίνηση Καραπάνου είχε μια λογική βάση διότι  μεγάλο μέρος της Ηπείρου ανήκε στην οθωμανική αυτοκρατορία και δεν μπορούσαν να αξιοποιηθούν τα ευρήματα.

Σήμερα όμως τα πράγματα  έχουν αλλάξει και μπορεί να υποστηριχθεί από τους Δωδωναίους και γενικά τους Ηπειρώτες  το αίτημα για τον επαναπατρισμό αυτών των αρχαιολογικών θησαυρών. Χρειάζονται όμως  ενημέρωση, γνώση, διάθεση για δυναμική διεκδίκηση αλλά και πολιτική βούληση για να ικανοποιηθεί το αίτημα της επιστροφής των θησαυρών της Δωδώνης για να έχουν στο μέλλον  οι κάτοικοι αυτής της περιοχής  τη δυνατότητα να δουν αυτά τα αντικείμενα, διότι «…χρειάζεται, νομίζω, μια πίστη σ' αυτά τα αρχαία σημάδια μέσα στο τοπίο τους· η πίστη πως έχουν δική τους ψυχή. Τότε, θα μπορέσει ο προσκυνητής να πιάσει ένα διάλογο μ'αυτά…

(Γιώργος Σεφέρης)

Μπρούτζινο κεφάλι, 6ος αι.π.Χ. (Μουσείο Λούβρου)

Μπρούτζινο αγαλματάκι (Μουσείο Βερολίνου)

Μπρούτζινο αγαλματάκι, 510 π.Χ (Μουσείο Βερολίνου)

Ποσειδών, Αντίγραφο από μπρούτζινο αγαλματίδιο. 

 Ύψος 31 cm.

Χρονολογείται στα τέλη του 4ου αι. π.Χ

Είναι από τη Δωδώνη

Πουλήθηκε στο Βερολίνο το 1904

( Μουσείο Βερολίνου)

Φτερωτό άλογο,

Μικρό μπρούτζινο  άλογο με φτερά. Βρέθηκε το 1890 και πουλήθηκε στο Μουσείο του Λούβρου .Πιθανόν διακοσμούσε κάποιο σκεύος. Είναι  κατασκευασμένο σε εργαστήριο στη ΝΔ Ελλάδα (πιθανόν στην Αμβρακία). Ένα ακόμη βρίσκεται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και είναι ίδιο με αυτό που βρίσκεται στο Μουσείο του Λούβρου. Μαζί πιθανόν σχημάτιζαν ένα συμμετρικά αντικριστό ζευγάρι και χρησιμοποιούνταν για να διακοσμήσουν το ίδιο σκεύος. Το άλογο με τα μακριά φτερά ίσως αναπαριστά τον μυθικό Πήγασο, που σύμφωνα με το μύθο ξεπήδησε μέσα από το αίμα της Μέδουσας.Χρονολογείται ανάμεσα στο τρίτο  550-525 π.Χ. (Μουσείο Λούβρου)

Μπρούτζινο άλογο,

Άλογο με αναβάτη; (χαμένος ο αναβάτης, πιθανόν να είναι ίδιο με το αντίστοιχο που βρίσκεται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών). Χρονολογείται στα τέλη του 6ου αι.π.Χ.

(Μουσείο Λούβρου)

Άρτεμις,

Φοράει κράνος και τεντώνει το τόξο της

Ύψος :15 cm

Aντίγραφο από μορφή που υπήρχε σε αγγείο:

Χρονολογείται τον 6ο αι.π.Χ,

πιθανόν από τη Δωδώνη.Πουλήθηκε στο Βερολίνο το 1886

(Μουσείο Βερολίνου)

Μπρούτζινο εργαλείο,

Εργαλείο που το χρησιμοποιούσαν στις θυσίες

Χρονολογείται τον 7ο αι.π.χ.

(Μουσείο Λούβρου)

Ο Δίας με τον κεραυνό

Χρονολογείται στα 470 π.Χ

(Μουσείο  Βερολίνου)

Ένας χαμογελαστός άνδρας –συνδαιτημόνας  σε συμπόσιο αναπαύεται σε ανάκλιντρο σε τυπική στάση, το αριστερό χέρι κρατάει ένα ρηχό πιάτο ενώ το δεξί ακουμπά στο γόνατο. Πιθανόν κατασκευασμένο στη Σπάρτη και αφιερωμένο στο Δωδωναίο Δία. Χρονολογείται στα 530-500π.Χ.(Βρετανικό Μουσείο)

Μπρούτζινο άγαλμα με αναβάτη,

Όμοιο άλογο με εκείνο που βρίσκεται στο Μουσείο του Λούβρου. Το ζευγάρι των ιππέων πιθανόν να αναπαριστά τους Διόσκουρους , τον Κάστορα και τον Πολυδεύκη. Αφιερωμένο πιθανόν στον Δωδωναίο Δία.

(Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών)

Πηγές: Αρχαιολογικό Μουσείο Ιωαννίνων
          Δωδωναίος
            Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο
        Οι φωτογραφίες και τα συνοδευτικά κείμενα ( σε ελεύθερη απόδοση) είναι από τα Μουσεία Βερολίνου , Λούβρου, Βρετανικού και Αθήνας
         
      

Εμμανουήλ Ροΐδης, Τα " ανθελληνικά"

[...] Ο Εμμανουήλ Ροΐδης συγκατάλεγεται στα αδέσποτα της νεοελληνικής πνευματικής ζωής. Μοιάζει να διακατέχεται από ένα τέτοιο αίσθημα ασφυξίας μέσα στο ελλαδικό  τοπίο, ώστε βάλλει σχεδόν αδιακρίτως κατά πάντων: κομματαρχών και ψηφοφόρων, ρασοφόρων και θρησκευομένων, εθνικών ευεργετών και πνευματικών ταγών, λογιοτάτων και λαϊκότροπων, δημοσιογράφων και αναγνωστών...
Ο Ροΐδης δεν μπορεί να εγκιβωτιστεί σε αυτό που αποκαλούμε εθνική παράδοση, καθώς τη βρίσκει αφόρητα πνιγηρή και την αποδομεί συστηματικά. Ανατέμνει με σαρδόνιο ύφος τις στρεβλές και μισαλλόδοξες προσπάθειες του νεόκοπου ελλαδικού κράτους να κατασκευάσει μιαν αδιάσπαστη ιστορική πορεία και φυσιογνωμία....Απομυθοποιεί κατά μέτωπο την περίφημη εθνική μας ιδιοπροσωπία, συνισταμένη εις προγονοπληξίαν και θρησκειοσκοταδισμόν!...Είναι εκ φύσεως σολωμικός: εννοεί το έθνος να μάθει να μάθει να θεωρεί εθνικό ό,τι είναι αληθές..."(Αλέξανδρος Βέλλιος, Ροΐδης,ο σύγχρονος μας , απόσπασμα προλόγου )
 Τα αποσπάσματα είναι από το βιβλίο : Εμμανούηλ Ροΐδης, Τα " ανθελληνικά",Αφορισμοί και σκαλαθύρματα, Εκδόσεις Ροές, Αθήνα 2005
[...] Η Ελλάς, κατηνάλωσεν ολόκληρον τεσσαρακονταετίαν εις αγόνους συζητήσεις περί κομμάτων και κομματαρχών` άπαν δε το χρήμα, αντί έργων χρησίμων προς πόλεμον ή προς ειρήνην, εδαπάνησεν εις συντήρησιν κοπαδίου κομματικών κηφήνων, χάριν των οποίων στέργει την πενίαν, την κακοπραγίαν, την ασημότητα και τους εμπαιγμούς του κόσμου όλου.
Ομολογούμεν ότι λαός επί τοσούτον χρόνον  τοιαύτα ανεχθείς είναι εν μέρει άξιος της τύχης του` δεν αρνούμεθα ότι οι οπωσδήποτε αποκτήσαντες την πλειονοψηφίαν είχον την συνταγματικήν αρμοδιότητα να διανείμωσι το αίμα και τον ιδρώτά του μέχρι τελευταίας σταγόνος εις τους οπαδούς των` προθύμως αναγνωρίζομεν ότι και οι διάδοχοί των έχουσι το κοινοβουλευτικόν δικαίωμα να εξακολουθήσωσι την χαραχθείσαν αύλακα μέχρι παντελούς ολέθρου και χρεωκοπίας` αλλ΄αν υπό τον αριστερόν μαστόν έχουσι καρδίαν και όχι πέτραν, νομίζομεν ότι καιρός είναι πλέον να παύσωσι σφαγιάζοντες ολόκληρον έθνος προς συντήρησιν αγέλης κατασκευαστών πλειονοψηφίας."

" Έκαστος τόπος έχει την πληγήν του, η Αγγλία την ομίχλην, η Αίγυπτος τας οφθαλμίας, η Βλαχία τας ακρίδας και η Ελλας τον πατριωτισμόν."

" Τον αγώνα κατά της ανικανότητος και υπέρ της αληθείας πιστεύω υποχρεωτικόν και επί τη υποθέσει ακόμη ότι θα ήτο μάταιος"

" Επιμένω να θεωρώ [το πολιτικόν μας πρόβλημα] ως εγκείμενον εις την ανικανότητα πάσης ελληνικής κυβερνήσεως να συμβιβάση την διατήρησιν της πλειονοψηφίας μετά της εκτελέσεως  των όσα πανθομολογουμένως επιβάλλει το κοινόν καλόν. Η προφανής και ανοικονόμητος αντίθεσις, η υφισταμένη μεταξύ του συμφέροντος της χώρας και του των αντιπροσώπων αυτής είναι η πηγή και τούτου όπως παντός άλλου κακού."

" Όσον ευκολώτερα πιστεύομεν  και ταχύτερα λησμονούμεν, τόσον μεγαλειτέρα  είναι η ασυνειδησία εκείνων που μας απατούν. Όσον πλέον κουτός, άκακος και απονήρευτος είναι ο λαός, τόσον περισσότερον έπρεπε να τον συμπαθούν και να τον λυπούνται, αντί να νομίζουν πως η κουταμάρα και η καλωσύνη του τους δίνει το δικαίωμα να τον γδαίρνουν ως το κόκκαλο, να τον καταδικάζουν εις την βρώμαν, την αρρώστιαν και την ατιμίαν, να φέρνωνται μαζί του καθώς οι άκαρδοι εκείνοι καραγωγείς που σκοτώνουν τ' άλογα από το πολύ το φόρτωμα και το πολύ το ξύλο  για το λόγο που δεν δαγκάνουν και δεν κλωτσούν. Αν έχης μέσα στο στήθος σου καρδιά και όχι πέτρα, μη λες πως φταίει ο λαός, αλλά φώναξε μαζί μου: " Ανάθεμα εις τους λαοπλάνους!"

Πεζοπορία στο χιόνι

 Μια δίωρη πορεία μέσα στη χιονισμένη φύση ήταν ό,τι έπρεπε σήμερα. Κρύος καθαρός αέρας , αναζωογονητικός κατέβαινε από το βουνό, χιονόνερο κατά διαστήματα , απόλυτη ησυχία , ηρεμία, χαλάρωση του νου και του σώματος.

Ἐφέτος ἄγρια μ᾿ ἔδειρεν ἡ βαρυχειμωνιὰ...

Η χθεσινή νύχτα ήταν πολύ δύσκολη. Ισχυροί άνεμοι, πυκνή χιονόπτωση, αστραπές , βροντές,  χαμηλή θερμοκρασία.Δύσκολος ο φετεινός χειμώνας και οι προβλέψεις είναι άσχημες. Δεν φαίνεται να έχει διάθεση να μας αφήσει έτσι απλά.

Τα παραμύθια της ζωής μας : 200 χρόνια Αδελφοί Γκριμ

Συμπληρώνονται φέτος 200 χρόνια από την έκδοση του πρώτου βιβλίου , το 1812, των Αδελφών Γκριμ,
" Παιδικά και Οικογενειακά Παραμύθια" .

Το εξώφυλλο του "Kinder - und Hausmärchen" (1812)

Το βιβλίο αυτό περιείχε τα γνωστά παραμύθια - Η Κοκκινοσκουφίτσα, Ο Χάνσελ και η Γκρέτελ, Η Χιονάτη και οι επτά νάνοι, Η Ωραία Κοιμωμένη, Η Ραπουνζέλ- αλλά και αστεία, μύθους, θρύλους, ανέκδοτα και διάφορες παραδοσιακές ιστορίες. Αρχικά ήταν μια επιστημονική μελέτη.

Η Κοκκινοσκουφίτσα από τον Γκυστάβ Ντορέ

 Ο Γιάκομπ και ο Βίλχεμ Γκριμ συνέλεξαν τα γερμανικά λαϊκά παραμύθια.  Η εποχή τους- μέσα του 19ου αι.- είναι η εποχή της βιομηχανικής επανάστασης και της μετατροπής των αγροτικών κοινωνιών σε αστικές.Τα δύο αδέλφια ήθελαν να διασώσουν αυτή την προφορική παράδοση , που κινδύνευε να χαθεί με τις γρήγορες αλλαγές στην κοινωνία.

Χάνσελ και Γκρέτελ

Οι Αδελφοί Γκριμ ταξίδευσαν από τόπο σε τόπο , άκουσαν τις ιστορίες που αφηγούνταν κυρίως μορφωμένες γυναίκες ή γυναίκες του λαού. Στη συνέχεια κρατούσαν σημειώσεις και μετά τις μελετούσαν. Οι Γκριμ ενδιαφέρθηκαν να αποδώσουν τις ιστορίες με γλώσσα "καθαρή". Αυτό όμως τους οδήγησε να κάνουν επιλογή στο υλικό τους και να αποκλείσουν ή να απομακρυνθούν από τις ιστορίες που είχαν διηγηθεί απλοί και αμόρφωτοι άνθρωποι.

"Η Χιονάτη". Εικονογράφηση του Heinrich Leutemann ή του Carl Offterdinger

Οι ιστορίες μεταμορφώθηκαν. Η υπόθεση παρέμεινε η ίδια , αλλά στην ουσία είχαν αφαιρεθεί πολλά στοιχεία , όπως η χονδροειδής γλώσσα και το χυδαίο χιούμορ.

"Η Ωραία Κοιμωμένη", Αλεξάντερ Ζικ (1845 - 1907)

Σε μεταγενέστερες εκδόσεις οι ιστορίες διπλασιάστηκαν σε έκταση σε σχέση με την αρχική τους μορφή με πρόσθετα λογοτεχνικά στοιχεία. Με τον καιρό το βιβλίο τους άλλαξε χαρακτήρα και έτσι μπορούσαν να το χρησιμοποιούν οι γονείς ως ανάγνωσμα στα παιδιά τους πριν τον ύπνο. Γι αυτό το λόγο τα παραμύθια" καθαρίστηκαν" από στοιχεία ακατάλληλα για παιδιά, όπως τολμηρό χιούμορ ή σεξουαλικά υπονοούμενα.

Ραπουνζέλ

Με αυτά τα παραμύθια και άλλες ιστορίες μεγάλωσαν γενιές και γενιές παιδιών. Ανάμεσα τους και εγώ. Τα περισσότερα τα άκουσα , δεν τα διάβασα, γιατί τα βιβλία ήταν μια πολυτέλεια την εποχή που εγώ ήμουν παιδί. Υπήρξαν όμως τα αγαπημένα μου ακούσματα. Αργότερα τα διηγήθηκα πολλές φορές στα δικά μου τα παιδιά αλλά και  τους τα διάβασα ούτε και θυμάμαι πόσες. Πολλές και διαφορετικές εκδόσεις  ανάλογα με την ηλικία των παιδιών βρίσκονται στη βιβλιοθήκη μας. Τα παραμύθια και η εικονογράφηση των παραμυθιών εξακολουθούν  να με γοητεύουν .
Πολλές φορές η αγάπη για τα παραμύθια αντιμετωπίζεται με ειρωνική διάθεση . Απορούν μερικοί πώς είναι δυνατόν  ένας ενήλικας να διαβάζει παραμύθια. Μπορεί γιατί  τα παραμύθια μας  ήταν το μέσο να ταξιδεύουμε όταν δεν υπήρχε τίποτε άλλο. Μέσα από τα παραμύθια διαπαιδαγωγηθήκαμε, μάθαμε τον κόσμο, διδαχθήκαμε  το καλό και το κακό, ταχθήκαμε με την υπεράσπιση του αδύνατου και του αδικημένου,  πολεμήσαμε μαζί με τους ήρωες τις δυσκολίες ,χαρήκαμε με τις νίκες τους,ονειρευτήκαμε κόσμους μαγικούς και ονειρικούς , καλλιεργήσαμε τη φαντασία μας και κυρίως την ψυχή μας.
(Τις πληροφορίες -ελαφρώς επεξεργασμένες- για τους Αδελφούς Γκριμ βρήκα στο εξαιρετικό βιβλίο
" Χ.Κ. Άντερσεν, Α. Αφανασιεφ, Αφοι Γκριμ, Σ. Περό κ.α. Τα παραμύθια της ζωής μας" , Επιμέλεια -Εισαγωγή Μαria Tatar , Εκδόσεις Νάρκισσος, 2005. Στις τελευταίες σελίδες του βιβλίου υπάρχουν αρκετές γκραβούρες και εικόνες από παραμύθια φιλοτεχνημένες στα τέλη του 19ου αι. και αρχές 20ου.)

Όψεις της Θεσπρωτικής Γης

Make a video - it's fun, easy and free!
www.onetruemedia.com